Хоёрдогч зах зээлийн хөрвөх чадвар хязгаарлагдмал хэвээр байна

Үндэсний мэдээллийн МОНЦАМЭ агентлаг “Эм Ай Си Си ҮЦК” ХХК (MICC Mongolia International Capital Corporation)-тай хамтран уншигчдадаа долоо хоног тутмын Монголын дотоодын хөрөнгийн зах зээлийн болон эдийн засгийн тойм мэдээллийг хүргэж байна.

Долоо хоног тутмын хөрөнгийн зах зээлийн болон эдийн засгийн тойм мэдээ

(2026.04.27-2026.05.01)

МОНГОЛЫН ХӨРӨНГИЙН БИРЖ​

Монголын хөрөнгийн бирж дээр долоо хоногийн хугацаанд нийт 14.48 тэрбум төгрөгийн үнийн дүн бүхий 5.19 сая ширхэг үнэт цаас арилжаалагджээ. Үүнээс Инвескор ББСБ ХК, Хаан банк ХК, Худалдаа Хөгжлийн Банк, Монголын хөрөнгийн бирж ХК болон Голомт Банк ХК арилжааны үнийн дүнгээр тэргүүлсэн байна. Тус хугацаанд нийт 1 удаагийн багцын арилжаа зохион байгуулагджээ.

• Инвескор ББСБ ХК-ийн (INV) 115 мянган ширхэг үнэт цаас нэгжийн 10,560 төгрөгөөр буюу нийт 1.2 тэрбум төгрөгөөр арилжаалагджээ.

​

Өнгөрсөн долоо хоногт Монголын хөрөнгийн биржийн индексүүд өсөлтөө хадгалж, сэргэлтийн хандлага үргэлжиллээ. TOP-20 индекс +1.04%, MSE A индекс +0.59%, MSE B индекс +1.09%-иар өссөн нь зах зээлд худалдан авалтын идэвх тогтвортой байгааг илтгэнэ. Ялангуяа MSE B индексийн өсөлт нь жижиг сегментэд идэвх нэмэгдэж, өсөлт илүү өргөн хүрээнд тархаж эхэлснийг харуулж байна. Индексүүдийн энэхүү хөдөлгөөн нь өмнөх экс-дивидендийн дараах дарамт саарч, зах зээл богино хугацаанд сэргэлтийн үе шатнаас тогтвортой өсөлтийн шат руу шилжиж буйг илтгэнэ. Гэсэн хэдий ч зах зээлийн өсөлт одоогоор бүрэн өргөн суурьтай биш, хоёрдогч зах зээлийн хөрвөх чадвар хязгаарлагдмал хэвээр байна. Иймд одоогийн өсөлтийг засварын дараах сэргэлтийн үргэлжлэл гэж үзэх боломжтой бөгөөд цаашдын чиг хандлага нь зах зээлийн өргөн оролцоо болон хөрвөх чадвараас ихээхэн хамаарах төлөвтэй байна.

​

МӨНГӨНИЙ БОДЛОГЫН ХОРОО ГАДААД ЭХ ҮҮСВЭРТ ТАВИХ ШААРДЛАГЫГ ЧАНГАТГАЛАА

Монголбанкны Мөнгөний бодлогын хороо (МБХ) 2026 оны 4 дүгээр сарын 28-ны өдрийн хуралдаанаар банкны гадаад эх үүсвэрт хамаарах заавал байлгах нөөцийн шаардлагад өөрчлөлт оруулах шийдвэр гаргалаа. Тодруулбал, 2026 оны 10 дугаар сарын 1-нээс эхлэн банкуудын гадаад зах зээлээс татсан 360 хоногоос 3 жилийн хугацаатай гадаад валютын бонд, зээлийн эх үүсвэрийн 25%-ийг заавал байлгах нөөцөд хамруулах юм.

Бодлогын үндэслэл ба хамрах хүрээ

• Гадаад хамаарлын өсөлт: Банкны нийт эх үүсвэрт гадаад санхүүжилтийн эзлэх хувь сүүлийн жилүүдэд тасралтгүй өссөн бөгөөд энэ нь санхүүжилтийн бүтцийн гадаад эмзэг байдлыг нэмэгдүүлж байна гэж МБХ үнэлжээ.
• Урт хугацааны тогтворт шилжих зорилго: Шийдвэр нь богино, дунд хугацааны гадаад эх үүсвэрийн сэдлийг бууруулж, урт хугацаат тогтвортой санхүүжилтийг дэмжихэд чиглэсэн байна.
• Валютын болон хугацааны зөрүүг бууруулах: Гадаад валютаар авсан зээлийг төгрөгөөр олгох тохиолдолд үүсдэг валют болон хугацааны зөрүүнүүд банкны тогтвортой байдалд эрсдэл учруулдаг тул энэхүү арга хэмжээ нь тэдгээрийг хязгаарлахад чиглэсэн.
• Стресс тест: МБХ-ны хийсэн стресс тестийн дүнгээр макро эдийн засгийн томоохон сөрөг шокийн үед ч банкуудын өөрийн хөрөнгийн хүрэлцээ болон эрсдэл даах чадавх системийн хэмжээнд зохистой байна гэж үнэлжээ.
• Мөчлөгийн эрсдэл буурсан: МБХ санхүүгийн мөчлөг өмнөх үетэй харьцуулахад илүү тэнцвэртэй түвшинд шилжсэн гэж дүгнэж, энэ нь макро зохистой бодлогын дараагийн алхмыг авах боломж олгож байна гэж үзжээ.

Энэхүү шийдвэр нь банкны санхүүжилтийн бүтцэд гадаад эх үүсвэрийн эзлэх хувь нэмэгдэж, богино болон дунд хугацааны гадаад санхүүжилтээс хамаарал өсөж буй нөхцөлд гарчээ. Мөнгөний бодлогын хороо уг арга хэмжээгээр гадаад эх үүсвэрийг илүү урт хугацаатай, тогтвортой бүтэц рүү шилжүүлэх, мөн валютын болон хугацааны зөрүүг бууруулах зорилготой гэж мэдэгдсэн байна.

Мөн дэлхийн эдийн засгийн тодорхойгүй байдал өндөр хэвээр байгаа энэ үед гадаад санхүүжилтийн өртөг, хүртээмж богино хугацаанд хэлбэлзэх эрсдэлтэйг онцолж, энэ нь хөрөнгийн урсгалд нөлөөлж болзошгүйг дурдсан байна.

Нийт дүнгээр, уг бодлогын өөрчлөлт нь банкны салбарын гадаад санхүүжилтийн хэт хамаарлыг бууруулж, илүү тогтвортой эх үүсвэрийг дэмжих чиглэлтэй макро зохистой бодлогын арга хэмжээ болж байна. Цаашид макро, санхүүгийн орчны өөрчлөлтөөс хамааран бодлогын дараагийн алхмуудыг шат дараатай хэрэгжүүлэхээр төлөвлөжээ.

МХБ-д бүртгэлтэй банкны хувьцааг эзэмшиж буй хөрөнгө оруулагчид энэ шийдвэрийн дараа банкуудын санхүүжилтийн бүтэц, гадаад зээлийн хэмжээ болон зардлын өөрчлөлтийг дараагийн улирлын тайлан гарах үед нарийвчлан хянах нь зүйтэй. 25 хувийн шаардлага нь богино-дунд хугацааны гадаад санхүүжилтийн зардлыг нэмэгдүүлэх бөгөөд банкуудын санхүүжилтийн бүтэц болон зээлийн хүүд шахалт үзүүлж болзошгүй. Гадаад санхүүжилтийн эзлэх хувь харьцангуй өндөр банкуудад илүү шууд нөлөөлнө.

“ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ” ХК-ИЙН ХУВЬЦААГ ӨВЛҮҮЛЭХ ЭРХ ЗҮЙН БОЛОМЖИЙГ НЭЭХЭЭР БОЛЛОО

Засгийн газрын 2026 оны 4-р сарын 29-ний ээлжит хуралдаанаар “Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн хувьцааны талаар авах зарим арга хэмжээний тухай Засгийн газрын тогтоол батлагдлаа. Тус тогтоолоор 2025 оны 12-р сарын 31-ний байдлаар “Үнэт цаасны төвлөрсөн хадгаламжийн төв” ХХК-ийн бүртгэлд хувьцаа эзэмшиж байгаад нас барсан нийт 132,203 иргэний 1,072 хувьцааг хуулийн хүрээнд өвлүүлэх, шилжүүлэх ажиллагааг зохион байгуулахыг холбогдох байгууллагуудад даалгалаа.

Хэрхэн өвлөх вэ?

• Нотариат: Өв залгамжлагч (үр хүүхэд болон хамаатан садан) хэн нь өвлөх эрхтэйгээ тогтоосны дараа нотариатад хандаж баримт бүрдүүлнэ.
• Үнэт цаасны данс: Нотариатаар баталгаажсаны дараа “Үнэт цаасны төвлөрсөн хадгаламжийн төв”-д хувьцааг өв залгамжлагчийн нэр дээр шилжүүлэн бүртгүүлнэ.
• Ногдол ашиг авах: Шилжүүлэлт хийгдсэний дараа өмнөх жилүүдэд хуримтлагдан байгаа ногдол ашгийг авах эрх нэгэн зэрэг үүснэ.
• Одоогийн байдлаар өмнөх жилүүдийн ногдол ашиг тодорхой хэмжээгээр төрийн дансанд төвлөрсөн бөгөөд өвлөх үйл явцыг гүйцэтгэснээр иргэд эдгээр хуримтлагдсан орлогоо авах боломжтой болно.
• Хамрах хугацаа: Холбогдох бэлтгэл ажлыг хангаж дууссаны дараа энэхүү үйл явцыг 2026 оны 6 дугаар сарын 1-нээс эхлүүлэхээр төлөвлөж байна.

Тус тогтоол нь “Эрдэнэс Тавантолгой”-г 2026 онд багтаан нээлттэй компани болох бэлтгэл ажлыг хангах нөхцөл болж байгааг ЗГХЭГ онцолсон байна.

Энэхүү тогтоол нь хувьцааг худалдах, худалдан авах эрхийг нээгээгүй болно. 2012 оны Засгийн газрын 181-р тогтоолын дагуу хоёрдогч зах зээлийн арилжаа эхлэх хүртэл хувьцааг аливаа хэлбэрээр захиран зарцуулах хориг хэвээр байна.

МОНГОЛБАНК ДӨРӨВДҮГЭЭР САРД 1.06 ТОНН ҮНЭТ МЕТАЛЛ ХУДАЛДАН АВЧ, ЖИЛИЙН ДҮНГЭЭР ӨСӨЛТ ҮЗҮҮЛЛЭЭ

Монголбанк 2026 оны 4 дүгээр сард 1,057.7 кг үнэт металл худалдан авч, оны эхнээс хуримтлагдсан нийт худалдан авалт 4.3 тонн-д хүрсэн байна. Энэ нь өмнөх оны мөн үетэй харьцуулахад 30.7 хувиар өссөн үзүүлэлт болж, алт худалдан авалтын идэвхжил нэмэгдсэнийг илтгэж байна.

Худалдан авалтын бүтэц бүс нутгаар ялгаатай байсан бөгөөд Баянхонгор аймаг дахь салбар 1,020.3 кг, харин Дархан-Уул аймаг дахь салбар 124.2 кг үнэт металл худалдан авсан нь нийлүүлэлт тодорхой бүсэд төвлөрч байгааг харуулж байна.

Монголбанкны үнэт металл худалдан авах үнэ нь олон улсын зах зээлийн үнэтэй уялддаг бөгөөд 2026 оны 4-р сард алт худалдан авах дундаж үнэ 541,552 төгрөг/гр орчим байжээ. Дэлхийн зах зээл дээр алтны үнэ өндөр түвшинд хадгалагдаж байгаа нь дотоодын нийлүүлэлтийг нэмэгдүүлэх, олборлогчдыг зах зээлд идэвхтэй оролцох нөхцөлийг бүрдүүлж байна.

Үнэт металлын худалдан авалтын өсөлт нь Монгол Улсын гадаад валютын нөөцийг нэмэгдүүлэх, макро эдийн засгийн тогтвортой байдлыг дэмжихэд эерэг нөлөө үзүүлж байгаа бөгөөд алтны нийлүүлэлт богино хугацаанд тогтвортой хадгалагдах хандлага ажиглагдаж байна.

​

Эх сурвалж: Montsame.mn