Монгол уламжлал, бахархал

July, 2017

• 21 July

  Зэс хэрэглэхийн гайхамшиг

  

  Бага балчир ахуй цагт хурга хариулж эмээдээ тусалдаг байлаа. Эмээ маань өндөр настай ч гэсэн тэнхлүүн бас ач, зээ биднийхээ өмгөөлөгч байлаа. Эмээгийн тогоо нь зэс, домбо нь зэс, бөгж нь зэс. Бас аяга нь улаан зэс байсан. Нэгэн удаа эмээ маань модон аягыг танил өвгөндөө өгч “зэслээд өгөөч” гэж гуйж байсан, энэ муу ач хүүг арван гурав хүрэхэд нь бэлэглэх …
• 16 July

  ӨМ-ын Их сургуулийн үндэсний музейн үзмэрийг танилцуулья /фото/

  

  Өвөр монголын Их сургуулийн  “Үндэсний музей” 2004 оны 8 сард байгуулагджээ. Тус музей нь “Монгол үндэсний  уламжлалт соёлын өвийг хадгалж хамгаалан, дэлгэн үзүүлэх, Их сургуулийн заах аргазүйн сургалт, эрдэм шинжилгээний ажилд хэрэглэх”  зорилгыг чухалчлан монгол  үндэсний түүх соёлыг харуулдагаараа онцлогтой юм байна. Өвөр монголын Их сургуулийн үндэсний музей, монгол үндэсний зан үйлд хэрэглэдэг эд зүйлсийг бүх талаар системтэйгэрэ хадгалах ба …
• 11 July

  Монгол бөхийн тухай 24 баримт

  

  Монгол бөхийн тухай сонирхолтой 24 баримтыг хүргэж байна. 1. Дундговь аймгийн Өлзийт сумын Дэл хөнжлийн ууланд Монгол бөхийн барилдаанаар наадам хийж байсан хадны зураг олдсон байна. Энэ зураг хүрлийн үеийн дурсгалд холбогдож байгаагаас үзэхэд 7,000- 11,000 жилийн өмнөх үед хамаарах ба хамгийн багаар бодоход 7,000 жилийн өмнө монгол бөхийн уг гарвал байсан гэсэн үг аж. 2. Монгол овогтны бөхийн барилдааны …
• 11 July

  Үндэсний их баяр наадам:Монгол бөхийн түүх, соёлын тухай

  

  Монгол бөхийн түүхэн замналыг мөрдөн, үе үеийн “дүр төрхийг” нь тодруулъя гэвэл маш их зүйл үгүүлэхэд хүрнэ. Бух байсан, бөх болсон, бөө төрсөн гэх мэтчилэн нэр хаягийг нь хүртэл улируулан тодотгож, барилдах арга, ухааныг нь дурьдан, хавалдаж, авалдаж, барилдаж явсан тухай, тэр байтугай бөргөлдөж (мөргөлдөж) явсан удааг нь ч хэлний баримт сэлтэд тулгуурлан нэхэмжлэн ярьж болохоор байгаа юм. Тийм түүхэн …
• 5 July

  Богдын сүүлийн хатан Н.Гэнэнпил

  

  Богд хааны сүүлчийн хатан Наваанлувсангийн Гэнэнпил /1905-1938/ Гоо үзэсгэлэн төгс энэ бүсгүйг Богд хаантан 17 тэмээ ачаатай нутагт нь буцаасан гэдэг. Тэрбээр өөрийн дурлалт залуу Даншигийн начин Лувсандамбатайгаа ханилж дөрвөн хүүхэдийн ээж аав болон амьдарч байлаа. Гэвч хэлмэгдүүлэлтийн хар шуурга эрхэм хүнийг тойрч гараагүй юм. Богдын хатан хэмээгдэж явсаныхаа төлөө хэд хэдэн удаа хөрөнгөө хураалгаж, чанга хатуу эрүү шүүлтийг туулж …
• 3 July

  Төгс утгат гэр бүл

  

  Хүй ертөнцөд ирсэн шинэ хүний анхны зоог нь эхийн ангир уураг байдаг билээ. Монголчууд хүүхдийг эхийн хөхөөр хоолохыг эрхэмд тооцдог заншилтай, түүнийгээ ч хэрэгжүүлж чаддаг байсан. Шинэ хүний хувьд өлсөх, даарах, өвдөх, айж, цочих тэргүүнтэнг өөрөө бүрэн илэрхийлж үл чадах тул гагцхүү эцэг эх цаг тухайд нь мэдэрч асран сувилдаг. Монгол оточ нар нэгэн хүүхдийн өвдөх нь зуун эхийн өвчинтэй, …

June, 2017

• 15 June

  Жүр-Үр компанийхан гал сөнөөгчдөд сайхан сэтгэл гаргажээ

  

  Говь үйлдвэрийн цаахна нь байрлах Жүр-Үр компанийнхан галыг унтраахаар одоо хэр ажиллаж байгаа онцгойгийнхонд цай ундны зүйлс аваачиж өгчээ.  Гэвч цайлах завтай хүн нэгээхэн ч үгүй байна гэнээ. Айл хүний амь нэг, саахалт хүний санаа нэг гэж энэ дээ. Монгол хүний сайхан сэтгэл, сайн үйлд нь талархаж байгаагаа уншигч олныхоо өмнөөс илэрхийлье.

April, 2017

• 18 April

  Талийгаач цэрэг гар бөмбөг дээр хэвтэж, бусдынхаа амийг аварчээ

  

  Төв аймгийн Алтанбулаг суманд байрлах Зэвсэгт хүчний Сургалтын төвд өнгөрөгч 4 дүгээр сарын 11-ний өдөр хээрийн сургуулилт хийх үеэр гар бөмбөг дэлбэрч хоёр цэрэг амиа алдаж, найман цэрэг шархадсан билээ. Тэгвэл амиа алдсан ахмад Б.Мөнгөншагай тэсэрч буй гар бөмбөг дээр цээжээрээ хэвтэж, өөрийнхөө амийг золиослон бусдынхаа амийг аварчээ. Энэ талаар  БХЯ-ын дэд сайд Т.Дуламдорж, ЗХЖШ-ын орлогч дарга Ж.Бадамбазар нар талийгаач Б.Мөнгөншагайн …
• 3 April

  Ц.Элбэгдорж: Соёл бүтээдэг үндэстэн цөөхөн байдаг. Тийм цөөхөн үндэстний нэг нь монголчууд юм

  

  Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн үйл ажиллагаанд дүн тавих зорилгоор Монголын медиа корпорациас “Ардын үг” иргэдийн зөвлөлдөх аяны хэлэлцүүлгийг цувралаар зохион байгуулж байгаа билээ. Энэ гуравдугаар сарын 6-ны өдөр анхны хэлэлцүүлгийг  Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн  өнгөрсөн 8 жилийн хугацаанд гадаад бодлого, аюулгүй байдлын чиглэлээр хийсэн ажлын хүрээнд хийсэн юм. Удаах хэлэлцүүлгийг “Монгол хэмээх нэгэн нэр” сэдвийн дор гуравдугаар сарын 29-ний өдөр “Чингис” зочид …

March, 2017

• 20 March

  Монголын үйлдвэрүүд олон улсад гарах гарц нээгдсээр байна

  

  Та бидний өдөр тутамдаа хэрэглэдэг Тэсо корпорацийн Лапша гоймон нь олон улсад хүлээн зөвшөөрөгдсөн үйлдвэрт үйлдвэрлэгддэг гэдгийг мэдэх үү. Тус үйлдвэр нь  дэлхийн өндөр хөгжилтэй улс орнуудын үйлдвэрүүдэд олгодог Хүнсний аюулгүй байдлын удирдлагын тогтолцоо ISO 22000 стандарт болон Чанарын удирдлагын тогтолцоо ISO 9001:2000 стандартыг үйлдвэрийн үйл ажиллагаандаа 2016 онд амжилттай  нэвтрүүлээд байсан юм. Энэхүү амжилтаа лапша гоймонгийн үйлдвэр  дахин ахиулж …
• 18 March

  Эцэг хүний цээрлэх найман зүйл

  

  Эцэг хүний таван эрдэм: 1. Уужим ухаан 2. Хатан зориг 3. Бат журам 4. Өрх гэрийн түшиг 5. Үр хүүхдийн сүр сүлд Эцэг хүний цээрлэх найман зүйл 1. Бор дарсанд шунах 2. Болчимгүй үгэнд автах 3. Болохгүй хэрэг сэдэх 4. Богд Чингэсийн сургаальд тэрслэх 5. Үр хүүхдээ хараах 6. Үнэн ханийг гомдоох 7. Үйлийн хэцүүгээс зугтах 8. Өмсөхийн өнгөнд автах …
• 16 March

  Шинийн 21-нд даллага авахуулахад сайн өдөр

  

  Монгол түмний ёс заншлын нэгэн чухал хэсэг нь хувь хүн, хамт олон айл өрх “Буян хишгийн даллага” авахуулах, “Гал голомтоо тахих ёс”-ны зан үйл билээ. Даллага авах, хурайлах зэрэг нь даллан дуудаж ирүүлэх гэсэн утгатай бөгөөд хувь хүн, хамт  олны сүлд хийморь, ажил үйлс өөдрөг, өрх айлын  ноён нуруу тэгш, эд адгуурс, эрхэм баялаг, мал хөрөнгө нь арвижин дэлгэрч буян …
• 10 March

  Аялагчдыг татаж байгаа “Монгол Улс дахь байгалийн пирамид”

  

  “Дэлхийн энергийн төв гэгддэг Түвдийн Гималайн нурууны Кайлас Уултай адил дүрстэй нэгэн уул Монгол Улсад байна. Үнэхээр үзэсгэлэнтэй. Түүнийг алсаас харвал пирамид л гэж харахаар” хэмээн оросын аялагчдад зориулсан сайтад бичжээ. Тэгвэл Түвдийн Кайластай адилхан гээд байгаа энэ уул бол Хөвсгөл аймгийн Дэлгэрхаан уулын Хорьдол Сарьдагийн нуруу. Байгалийн өвөрмөц тогтоцоороо гэрэл зурагчид, аялагчдыг эрхгүй татаж байгаа билээ. Харин энэ бол …
• 8 March

  Үнэ төлбөргүй ном айлдана

  

           Шинийн 14 буюу Өндөр гэгээн Занабазарын нирваан дүр үзүүлсэн дүйчин өдөр энэ сарын 11-нд тохионо. Энэ өдөр Бурхан шашинтны төв Гандантэгчинлэн хийдийн лам нар Монголын сүсэгтэн олонд зориулан үнэ төлбөргүй ном айлдах гэж буй талаар мэдээллээ.        Хурлын үеэр тус хийдийн хансүр, СГЗ, гавж Ё.Амгалан ламтан хүмүүний насны цөв, барцадыг арилгаж, насыг уртасгах, өвчин зовлонгоос ангижруулах үүднээс “Цагаан Дарь-Эх”-ийн насны …
• 3 March

  Нар зөв буруу эргэхийн учир

  

  Галыг бишрэн шүтэж галдаа мөргөдөг хүмүүс хүн амьтан хүрч болшгүй холын холд байгаа “бөөн гал” мэт Нарыг галаасаа дутуугүй бишрэн шүтэж, наранд мөргөх болсноос уламжлан, нарны хүмүүст үзэгдэх нэг өдрийн хөдөлгөөнийг “Нар зөв эргэх” хэмээн бэлгэдэн шүтэж иржээ. Эрт дээр үеэс монгол эр хүн бүр нар зөв эргэхийг бэлгэдэн айл гэрт орсон ч тэр айлын галыг нар зөв эргэн баруун …